Kim: ABD Başkanı Donald Trump
Ne: NATO savunma harcamalarına ilişkin eleştiri
Nerede: Trump'ın sosyal medya hesabı üzerinden
Ne zaman: 2024 yılı içinde
Neden: ABD'nin müttefiklerine göre daha yüksek harcama yapması
Nasıl: Paylaşılan rakamlarla karşılaştırmalı bir tablo sunarak
Trump'ın açıklamasının detayları
Trump, ABD'nin 2014-2025 döneminde NATO'ya 999 milyar dolar harcadığını, Birleşik Krallık'ın 90,5 milyar dolar, Fransa'nın 66,5 milyar dolar, İtalya'nın 48,8 milyar dolar ve Polonya'nın 44,3 milyar dolar ödediğini belirtti. Almanya ve diğer ülkelerin harcamalarının ise çok daha düşük olduğunu vurguladı. Başkan, bu farkı “gülünç” ve “çirkin” olarak nitelendirdi.
Diğer ülkelerin harcama seviyeleri
- Almanya: düşük (tam rakam açıklanmadı)
- Fransa: 66,5 milyar dolar
- İtalya: 48,8 milyar dolar
- Polonya: 44,3 milyar dolar
NATO zirvesi ve savunma harcama hedefleri
7‑8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenecek NATO zirvesi, üye ülkelerin savunma harcamalarını gündeme alacak. 2014 Galler Zirvesi’nde belirlenen “GSYH’nin %2’si” hedefi, 2025 itibarıyla tüm 32 üye tarafından karşılandı. Ancak Lahey’de alınan yeni kararla bu oran 2035’e kadar %5’e çıkarılacak.
Polonya’nın harcama oranı
Polonya, 2025 verilerine göre milli gelirinin %4,48’ini savunmaya ayırarak NATO içinde en yüksek orana sahip ülke oldu. Ülke, F‑35 savaş uçakları, K2 tankları, HIMARS roket sistemleri ve Patriot hava savunma sistemleri gibi modern ekipmanları satın alıyor.
ABD’nin bütçe konumu
ABD, toplam savunma harcamasıyla NATO’da liderliğini sürdürüyor. 2025 yılı için tahmini 838 milyar dolar harcama, ittifakın toplam harcamasının yaklaşık %60’ını oluşturuyor. Ancak ortak bütçeye katkısı sadece %14,9 seviyesinde.
Türkiye’nin performansı
Türkiye, GSYH’sinin %2,33’ünü savunmaya ayırarak NATO’nun %2 hedefini aşan ülkeler arasında yer alıyor. Yaklaşık 32,6 milyar dolar harcama yapan Türkiye, personel sayısı bakımından ittifakın ikinci büyük ordusuna sahip.
Bu veriler, NATO ve defense spending konularının önümüzdeki dönemde daha da tartışılacağını gösteriyor.