İngiltere'de son on yılın yedinci başbakanlık değişimi yaşandı. Keir Starmer görevinden ayrıldı. Andy Burnham yeni başbakan oldu. Bu geçiş, ülkenin siyasi istikrarsızlığını bir kez daha gözler önüne serdi. Burnham'ın yükselişi, yerel yönetimlerdeki başarılarıyla şekillendi.
Burnham'ın Siyasi Yolculuğu
Andy Burnham, Liverpool'da 1970 yılında dünyaya geldi. Cheshire yakınlarındaki Culcheth köyünde büyüdü. Telekomünikasyon mühendisi bir baba ile hekim resepsiyonisti bir annenin çocuğu oldu.
Genç yaşta siyasete ilgi duyan Burnham, 14'ünde bir televizyon dramasından etkilenerek İşçi Partisi'ne katıldı. Cambridge Üniversitesinde İngilizce okudu. Everton taraftarı ve eski kriket oyuncusudur.
Kariyerine 24 yaşında parlamento araştırmacısı olarak başladı. 28'inde özel danışman, 31'inde milletvekili oldu. Tony Blair ve Gordon Brown hükümetlerinde çeşitli bakanlıklar üstlendi.
Önemli Görevleri
- Hazine müsteşarlığı yaptı.
- Kültür bakanlığı görevinde bulundu.
- Sağlık bakanı olarak kabinede yer aldı.
Kültür bakanlığı sırasında, 1989 Hillsborough faciasının 20. yıldönümünde protesto edildi. Bu olay, onun ikinci soruşturma açılmasını sağlayan süreci başlattı. Mağdur ailelerin sesi olmayı başardı.
Yerel Liderlik ve "Kuzeyin Kralı"
Burnham, 2017'de Büyük Manchester Belediye Başkanı seçildi. Oyların yüzde 60'ından fazlasını aldı. 2021'de çok daha büyük bir farkla yeniden seçildi.
Kovid-19 döneminde bölgesel kısıtlamalara karşı Muhafazakar Parti ile ters düştü. Bu tavrı, ona "Kuzeyin Kralı" lakabını kazandırdı. Halk nezdinde popülaritesi arttı.
Bee Network ve Yerel Hamleler
Görevi süresince otobüs hizmetlerini kamu kontrolüne aldı. "Bee Network" sistemini kurdu. Konut üretimi ve ekonomik büyüme için yerel projeler geliştirdi.
Yardımcısı Kate Green, onun net bir vizyonu olduğunu vurguladı. Günlük yaşama dokunan işlere odaklandığını belirtti. Ancak 2020'ye dek evsizliği bitirme vaadi gerçekleşmedi.
Siyasi Kimlik ve "Manchesterizm"
Burnham, partinin yumuşak sol kanadıyla anılır. "Manchesterizm" kavramı, iş dostu bir sosyalizmi ifade eder. Neoliberalizmin sonu olarak tanımlar.
Bu yaklaşım, su ve enerji gibi hizmetlerin kamuya geçirilmesini savunur. Yetkilerin yerel yönetimlere devredilmesini ister. Temel hizmetler halkın olmalıdır görüşündedir.
Westminster'a Dönüş ve Başbakanlık
Burnham, 2010 ve 2015'te liderliğe adaydı. Kazanamadı. 2017'de belediye başkanı olmak için gölge bakanlığı bıraktı. Starmer döneminde dönüşü engellendi.
Yerel seçim hezimeti sonrası Josh Simons adaylıktan çekildi. Burnham, ara seçimde yüzde 55 oy alarak parlamentoya döndü. AB ve göç politikalarında daha ılımlı bir çizgi izledi.
Sığınmacı statülerinin sonlandırılmasını destekledi. Kamu harcamaları kurallarına yönelik eleştirilerini hafifletti. Avrupa'ya dönüş çağrılarından uzaklaştı.
Sonuç: Yeni Bir Siyasi Çağ
İngiltere, on yılda yedinci kez başbakan değiştirdi. Siyasi belirsizlik derinleşti. Burnham'ın yerel başarıları, onu ulusal liderliğe taşıdı.
Yeni dönemde "Manchesterizm" ilkelerinin ülke geneline yayılması bekleniyor. Vatandaş odaklı yönetim anlayışı, kritik bir sınavla karşı karşıya.
