ABD merkezli yasal süreçte, Türkiye için planlanan F110 jet motoru satışını durdurmayı hedefleyen girişim sonuçsuz kaldı. Bazı ABD Kongre üyeleri engelleme tasarısı sundu. Ancak 15 günlük inceleme penceresi içinde söz konusu metin gündeme alınmadı. Böylece KAAN projesine güç verecek savunma ticareti yolu açıldı.
Kongre'deki Engelleme Girişimi
Bir grup milletvekili, yönetimin müttefike yapacağı savunma malzemesi satışını durdurmak için ortak karar tasarısı hazırladı. Tasarıyı Demokrat Partili bir temsilci önceledi. Kendisine sekiz meslektaşı destek verdi.
İmza atan isimler arasında geçmişte benzer askeri ihracatlara karşı çıkmış vekiller bulunuyor. Bazıları ise seçmen yapısı itibarıyla belirli diaspora topluluklarını temsil eden bölgelerden geliyor. Bu durum satışa yönelik tartışmaları besliyor.
Tasarının Akıbeti
İlgili metin, yasal inceleme süresi boyunca ne Temsilciler Meclisi ne de Senato genel kurulunda ele alındı. 15 günlük süre, NATO müttefikleri için öngörülen yasal bir penceredir. Süre dolunca engelleme girişimi otomatik olarak rafa kalktı.
Satışın Teknik Kapsamı
Planlanan anlaşma, F110-GE-129E/F motorlarının entegrasyonunu ve montajını içeriyor. Ayrıca dış modifikasyon, sertifikasyon ve test faaliyetleri de pakette yer alıyor. Teknik veri paylaşımı sürece dahil edildi.
Satış süreci Kongre engeline takılmadan ilerleyecek. Bu gelişme, yerli savaş uçağının güç kaynağına kavuşması bakımından olumlu bir sinyal olarak değerlendiriliyor. Motorlar, uçağın performansını doğrudan etkileyecek.
ABD'de Savunma Satışı Nasıl İşler?
Büyük çaplı dış askeri satışlar, Dışişleri Bakanlığının bildirimiyle başlayan bir incelemeye tabidir. NATO üyesi ülkeler için bu süre 15 gün olarak uygulanır. Üyeler bu esnada itiraz tasarısı sunabilir.
Engellemenin geçerli olması için tasarı her iki kanatta kabul edilmeli ve başkanın imzasından geçmelidir. Başkanın veto hakkı, Kongre'de üçte iki çoğunlukla aşılabilir. Mevcut durumda böyle bir oylama hiç başlamadı.
Önümüzdeki Dönem
Artık teknik ve ticari müzakereler hız kazanacak. Üretici firma ile Türk makamları teslimat takvimini görüşecek. Entegrasyon ve test uçuşları gibi başlıklar yakın takibe alınacak.
KAAN uçağının seri üretim hedefleri, motor tedarikinin zamanında tamamlanmasına bağlı. Sürecin sorunsuz ilerlemesi savunma sanayii için kritik bir kazanım sunuyor.