Suriye'de uzun süredir devam eden çatışmaların ardından önemli bir gelişme yaşandı. Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, terör örgütü PKK/SDG ile kapsamlı bir ateşkes ve tam entegrasyon anlaşmasına imza attı. Bu anlaşma ile birlikte Suriye yönetimi, PKK/SDG ile varılan mutabakat çerçevesinde operasyonları durdurarak ateşkes ilan etti. Anlaşmanın en dikkat çekici maddelerinden biri ise terör örgütü PKK mensupları ve liderlerinin Suriye'den çıkarılacak olması.
Ateşkes ve Tam Entegrasyon Anlaşmasının Detayları
Suriye'de imzalanan 14 maddelik anlaşma, ülkenin geleceği açısından kritik öneme sahip. Anlaşmanın ilk maddesi, Suriye Hükümeti güçleri ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında tüm cephelerde ve temas hatlarında derhal ve kapsamlı bir ateşkes ilan edilmesini öngörüyor. Bu ateşkes, yeniden konuşlanma için bir ön adım olarak tüm SDG askeri birliklerinin Fırat Nehri'nin doğusuna çekilmesini de içeriyor.
Bölgesel İdare ve Kaynakların Kontrolü
Anlaşmanın ikinci maddesi, Deyrizor ve Rakka vilayetlerinin idari ve askeri açıdan tam ve derhal Suriye Hükümeti'ne devredilmesini hükme bağlıyor. Üçüncü madde ise Haseke Vilayeti'ndeki tüm sivil kurumların, Suriye devletinin mevcut kurumları ve idari yapılarıyla entegre edilmesini amaçlıyor. Dördüncü maddeye göre, bölgedeki tüm sınır kapıları, petrol sahaları ve doğal gaz sahaları Suriye Hükümeti'nin kontrolüne geçecek. Bu durum, ülkenin ekonomik geleceği açısından büyük önem taşıyor.
SDG Personelinin Entegrasyonu ve Güvenlik Soruşturmaları
Anlaşmanın beşinci maddesi, SDG'nin askeri ve güvenlik personelinin tam entegrasyonunu ele alıyor. Gerekli güvenlik soruşturmalarından geçen tüm SDG personeline, bireysel esasla Suriye Savunma ve İçişleri Bakanlıkları bünyesinde görev verilecek. Bu kişilere askeri rütbe, mali haklar ve lojistik imkanlar sağlanacak. SDG, bu amaçla bir askeri personel listesini Suriye hükümetine sunacak. Altıncı maddeye göre, Haseke Valisi olarak atanacak bir isim için cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkartılacak.
Kobani'de PKK Varlığı Sona Eriyor
Anlaşmanın sekizinci maddesi, Türkiye açısından uzun süredir önemli bir tehdit oluşturan Kobani'deki PKK varlığına son veriyor. Bu maddeye göre, Ayn el-Arab (Kobani) kentindeki ağır askeri varlık kaldırılacak. Güvenlik, şehir sakinlerinden oluşturulacak bir güç tarafından sağlanacak. İdari olarak ise Suriye İçişleri Bakanlığı'na bağlı yerel polis gücü muhafaza edilecek. Bu gelişme, bölgedeki güvenlik dengeleri açısından önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.
DAEŞ Üyelerinin Sorumluluğu ve Kürt Hakları
Anlaşmada, Suriye topraklarındaki kamplarda bulunan DAEŞ üyelerinin sorumluluğu Suriye hükümetine bırakılıyor. Onuncu madde, ulusal ortaklığı güçlendirmek amacıyla SDG liderliği tarafından sunulan aday listesinin kabul edilmesini ve bu adayların merkezi devlet yapısı içinde üst düzey askeri, güvenlik ve sivil görevlere atanmasını öngörüyor. On birinci madde ise 2026 tarihli ve 13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin memnuniyetle karşılandığını belirtiyor. Bu kararname ile Kürt kültürel ve dilsel haklarının tanınması ve geçmiş on yıllardan kalan kimliksiz/vatansız kişiler ile birikmiş mülkiyet hakları dahil olmak üzere tüm hak temelli ve sivil sorunların ele alınması hedefleniyor.
PKK'nın Suriye Dışına Çıkışı ve Uluslararası İşbirliği
Anlaşmanın en kritik maddelerinden biri olan on ikinci maddeye göre, bölgedeki PKK'lı teröristler ve yönetici kadrosu ülke dışına çıkarılacak. Bu madde, SDG'nin, Suriye Arap Cumhuriyeti sınırları dışında bulunan Suriye vatandaşı olmayan PKK lider ve mensuplarının tamamını bölge dışına çıkarmayı taahhüt etmesini içeriyor. Bu sayede egemenlik ve bölgesel istikrarın sağlanması amaçlanıyor. On üçüncü ve on dördüncü maddeler ise Suriye devletinin, ABD ile koordinasyon halinde ve Uluslararası Koalisyon'un aktif bir üyesi olarak, terör örgütü IŞİD'e karşı mücadeleyi sürdürme taahhüdünü vurguluyor. Ayrıca, bölgenin güvenlik ve istikrarının sağlanması amacıyla Afrin ve Şeyh Maksud bölgelerinin sakinlerinin evlerine güvenli ve onurlu dönüşü konusunda anlayışlara varılması için çalışmalar yürütüleceği belirtiliyor.
Bu tarihi anlaşma, Suriye Arap Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şaraa ve Suriye Demokratik Güçleri Genel Komutanı Mazlum Abdi tarafından imzalandı. Anlaşmanın uygulanması, bölgedeki istikrar ve barış sürecini yakından ilgilendiriyor.